2026 წლის ბოლოსთვის NASA გეგმავს უპრეცედენტო ექსპერიმენტს - მთვარის ზედაპირზე ცეცხლის დანთებას. პროექტი, სახელწოდებით FM2, მიზნად ისახავს იმ „გრავიტაციული ბრმა ზონის“ შესწავლას, რომელიც კოსმოსური ხომალდებისა და მთვარის ბაზების უსაფრთხოებას უქმნის საფრთხეს.
მეცნიერების თქმით, ჩვენი წარმოდგენა იმაზე, თუ რა იწვის და რა - არა, შესაძლოა მთვარეზე რადიკალურად შეიცვალოს. მიზეზი სუსტი გრავიტაციაა (დედამიწის მიზიდულობის 1/6). დედამიწაზე ძლიერი გრავიტაცია წარმოქმნის კონვექციურ ნაკადებს, რომლებსაც შეუძლიათ ალი „ჩააქრონ“. მთვარეზე ეს პროცესი შენელებულია, რაც ჟანგბადს საშუალებას აძლევს, სტაბილურად მიეწოდოს ცეცხლის კერას.
მასალები, რომლებიც დედამიწაზე არააალებადად მიიჩნევა, მთვარის პირობებში შესაძლოა ბევრად უფრო ადვილად და დიდხანს იწვოდეს.
როგორ ჩატარდება ექსპერიმენტი?
NASA-ს სპეციალური მოდული მთვარეზე ჩაიტანს ჰერმეტულ კამერას, რომელშიც ოთხი სხვადასხვა მყარი საწვავის ნიმუში იქნება მოთავსებული.
კამერა აღჭურვილი იქნება სენსორებით, რადიომეტრებითა და მაღალი რეზოლუციის კამერებით.
ექსპერიმენტი მოგვცემს საშუალებას, პირველად ვნახოთ, როგორ იქცევა ალი რეალურ მთვარის გრავიტაციაში და არა წამიერად, სიმულაციების დროს.
NASA-ს ოფიციალური გეგმით, ექსპერიმენტი FM2 - Flammability of Materials on the Moon დაგეგმილია 2026 წლის მეორე ნახევარში.
ეს მისია ხორციელდება NASA-ს CLPS ინიციატივის ფარგლებში.
კონკრეტული თარიღი დამოკიდებულია იმ კერძო კოსმოსური ხომალდის მზადყოფნაზე, რომელმაც ექსპერიმენტისთვის საჭირო მოწყობილობა მთვარის ზედაპირზე უნდა დაუშვას.
რატომ ახლა?
ეს კვლევა კრიტიკულად მნიშვნელოვანია Artemis-ის პროგრამისთვის. სანამ ასტრონავტები მთვარეზე მუდმივ საცხოვრებელ ბაზებს დააფუძნებენ, ინჟინრებმა ზუსტად უნდა იცოდნენ, როგორ დაამზადონ სკაფანდრები და შენობები ისე, რომ ისინი ხანძრისგან მაქსიმალურად დაცული იყოს.
