ადამიანის სიცოცხლის ხანგრძლივობა გენეტიკაზე შესაძლოა გაცილებით მეტად იყოს დამოკიდებული, ვიდრე ეს ადრე ეგონათ. ამ დასკვნამდე მივიდნენ ვაიცმანის მეცნიერების ინსტიტუტის მკვლევრები. მათი კვლევის შედეგები გამოქვეყნდა ჟურნალ „შციენცე“-ში.
ადრე ითვლებოდა, რომ მემკვიდრეობითობა სიცოცხლის ხანგრძლივობის განსხვავებების დაახლოებით 20-25 პროცენტს ხსნიდა და ზოგიერთი კვლევა ამ წვლილს 10 პროცენტზე ნაკლებად აფასებდა. თუმცა, მეცნიერებმა აჩვენეს, რომ ეს მოსაზრებები არასაკმარისად იყო შეფასებული. წინა კვლევებში არ იყო გათვალისწინებული სიკვდილის ე.წ. გარეგანი მიზეზები – მაგალითად, ინფექციები, უბედური შემთხვევები ან ძალადობა, რომლებიც პირდაპირ კავშირში არ არის დაბერებასთან.
ავტორებმა გააანალიზეს სკანდინავიური ტყუპების კვლევების მონაცემები, მათ შორის სხვადასხვა გარემოში გაზრდილი წყვილები და გამოიყენეს მათემატიკური მოდელირება. ამან მათ საშუალება მისცა გამოეყოთ გენეტიკის გავლენა გარემო ფაქტორებისგან.
აღმოჩნდა, რომ თუ გამოვრიცხავთ სიკვდილის გარეგან მიზეზებს, გენების წვლილმა სიცოცხლის ხანგრძლივობაში შეიძლება დაახლოებით 50-55 პროცენტს მიაღწიოს. დამატებითმა ანალიზმა აჩვენა, რომ მემკვიდრეობითობა განსხვავდება სიკვდილის მიზეზის მიხედვით. დემენციის შემთხვევაში, გენეტიკურმა წვლილმა შეიძლება 80 წლის ასაკში დაახლოებით 70 პროცენტს მიაღწიოს, ხოლო კიბოს შემთხვევაში ის უფრო მოკრძალებული რჩება.
მეცნიერების აზრით, ამ დასკვნებმა შეიძლება შეცვალოს დაბერების შესწავლის მიდგომა და სტიმული მისცეს იმ გენების ძიებას, რომლებიც გავლენას ახდენენ სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე.
ავტორები ხაზს უსვამენ, რომ მაღალი მემკვიდრეობითობის მიუხედავად, სიცოცხლის ხანგრძლივობაში, არსებული განსხვავებების დაახლოებით ნახევარი მაინც, განპირობებულია გარე ფაქტორებით – ცხოვრების წესით, სამედიცინო მომსახურებით და შემთხვევითი ბიოლოგიური პროცესებით.
წყარო: mkurnali.ge
