საუკუნეების განმავლობაში, სანამ თანამედროვე ფარმაკოლოგია შეიქმნებოდა, ქართველი ხალხის ჯანმრთელობისა და იმუნიტეტის მთავარი საყრდენი ბუნება იყო.
გაზაფხულისა და ზაფხულის პირზე, საქართველოს ბარსა თუ მთაში ველურად მოზარდი მხალეულის შეგროვება არამხოლოდ საარსებო წყაროს, არამედ გააზრებულ ხალხურ მედიცინას წარმოადგენდა. ველური მცენარეები კონცენტრირებული სახით შეიცავენ იმ ვიტამინებს, მინერალებსა და ანტიოქსიდანტებს, რომლებიც ორგანიზმს ზამთრის შემდეგ ძალების აღდგენაში ეხმარება.
ბაბუაწვერა (Taraxacum officinale)
ხშირად მას უბრალო სარეველად აღიქვამენ, თუმცა ბაბუაწვერა მედიცინაში ერთ-ერთი ყველაზე მდიდარი და უნივერსალური მცენარეა.
სამკურნალო თვისებები: ბაბუაწვერა ძლიერი ნაღველმდენი და შარდმდენი საშუალებაა. ის აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას, წმენდს ღვიძლს ტოქსინებისგან, ამცირებს ხოლესტერინის დონეს და არეგულირებს ნივთიერებათა ცვლას. ფოთლები განსაკუთრებით მდიდარია A, C, K ვიტამინებითა და კალიუმით.
კულინარიული თვისებები: ახალგაზრდა, ნაზ ფოთლებს აქვს დამახასიათებელი სასიამოვნო სიმწარე, რაც დეტოქს-სალათებს განსაკუთრებულ პიკანტურობას სძენს. ყვავილებისგან მზადდება სამკურნალო ვაჟინი (თაფლი), ხოლო ფესვებისგან - ყავის ალტერნატივა.
ჭინჭარი (Urtica dioica)
ქართული სამზარეულოსა და ხალხური მედიცინის უდავო ლიდერი.
სამკურნალო თვისებები: ჭინჭარი რკინის, კალციუმისა და B ჯგუფის ვიტამინების ნამდვილი საბადოა. ის საუკეთესო საშუალებაა ანემიის (სისხლნაკლებობის) დროს, ამაღლებს ჰემოგლობინს, ამაგრებს სისხლძარღვთა კედლებს, ამცირებს შაქრის დონეს სისხლში და გააჩნია ძლიერი ანთების საწინააღმდეგო ეფექტი.
კულინარიული თვისებები: წამოდუღების შემდეგ ჭინჭარი კარგავს სუსხავს თვისებას. მას აქვს ნაზი, ბალახოვანი გემო და იდეალურად ერწყმის ნიგოზს, ერბოს, ნიორსა და სიმინდის ფქვილს.
ეკალა (Smilax excelsa)
დასავლეთ საქართველოს ტყეებისა და ბუჩქნარების მშვენება.
სამკურნალო თვისებები: ეკალას ნაზი ყლორტები ცნობილია სისხლის წმენდისა და შარდმდენი თვისებებით. მასში უხვადაა ფლავონოიდები და მიკროელემენტები, რომლებიც ხელს უწყობენ ორგანიზმიდან მძიმე მეტალებისა და შლაკების გამოდევნას, ასევე დადებითად მოქმედებენ ნერვულ სისტემაზე.
კულინარიული თვისებები: აქვს ოდნავ მჟავე, ხრაშუნა და ნაზი სტრუქტურა. ტრადიციულად მზადდება ნიგვზითა და ბროწეულის მარცვლებით.
ღანძილი (Allium ursinum)
ველური ნიორი, რომელიც ადრეულ გაზაფხულზე ტყის ზონაში ხარობს.
სამკურნალო თვისებები: შეიცავს დიდი რაოდენობით ალიცინს — ბუნებრივ ანტიბიოტიკს. ღანძილი აძლიერებს იმუნიტეტს, კლავს ბაქტერიებს, წმენდს კუჭ-ნაწლავის ტრაქტს, აწესრიგებს არტერიულ წნევას და ხელს უშლის ათეროსკლეროზის განვითარებას.
კულინარიული თვისებები: ახასიათებს ნივრისა და ხახვის სურნელისა და გემოს სინთეზი. გამოიყენება როგორც მჟავეულის სახით, ისე ერბოში შემწვარი წასახემსებლად.
🎥 „ჩემი ცელქი ბაჭია“ - ჯანეტ ქერდიყოშვილი შვილის უსაყვარლეს კადრებს აქვეყნებს
„ეს კითხვები დაგეხმარება, რომ მიხვდე სად ხარ, ვისთან ხარ, როგორ ხარ და რისთვის“ - რას წერს ფსიქოლოგი
წყარო: mkurnali.ge
