ზაფხულის ცხელ დღეებში საზამთრო ყველაზე სასურველი და გამაგრილებელი დესერტია, თუმცა, სამწუხაროდ, ის ყოველთვის არ არის უსაფრთხო. ხშირად მოსავლის სწრაფად მისაღებად მწარმოებლები აზოტოვან სასუქებს იყენებენ, რაც პროდუქტში ნიტრატების მაღალ კონცენტრაციას იწვევს. იმისათვის, რომ თავი დავიზღვიოთ და ჯანმრთელობა არ დავიზიანოთ, აუცილებელია ვიცოდეთ, თუ როგორ ამოვიცნოთ ქიმიური ნივთიერებებით „გამდიდრებული“ ხილი. ქვემოთ მოცემულია მნიშვნელოვანი რჩევები, რომლებიც დაგეხმარებათ სწორი და უსაფრთხო არჩევანის გაკეთებაში.
საზამთროში ნიტრატები თანაბრად არ ნაწილდება და ყველაზე დიდი რაოდენობით მცენარის კვების ძირითად წერტილებში გროვდება. კერძოდ, ტოქსიკური ნივთიერებების მაქსიმალური კონცენტრაცია ყოველთვის არის საზამთროს ქერქთან, მის ქვეშ არსებულ თეთრ ნაწილში და ყუნწთან ახლოს. სწორედ ამიტომ, ბავშვებს არასდროს არ უნდა ვაჭამოთ ქერქთან ძალიან ახლოს მყოფი რბილობი.
იმისათვის, რომ ნიტრატებით გადატვირთული საზამთრო ამოვიცნოთ, ყურადღება უნდა მივაქციოთ რამდენიმე მკაფიო გარეგნულ ნიშანს.
ყვითელი ან მოთეთრო ძარღვები რბილობში
გაჭრისას კარგად დააკვირდით შიდა სტრუქტურას. ნატურალურ და ჯანსაღ საზამთროს შეიძლება ჰქონდეს თხელი, ძლივს შესამჩნევი თეთრი ძარღვები. თუმცა, თუ რბილობში ხედავთ მსხვილ, უხეშ ყვითელ ან ღია თეთრ ძარღვებს, ეს პირდაპირი ნიშანია იმისა, რომ მცენარე აზოტოვანი სასუქებითა და ნიტრატებით ინტენსიურად იკვებებოდა.
იდეალურად გლუვი ჭრილი და პრიალა ზედაპირი
ნამდვილი, ბუნებრივი გზით დამწიფებული საზამთროს ჭრილი ყოველთვის მარცვლოვანია, მასზე თითქოს პატარა შაქრის კრისტალები ბზინავს. ნიტრატებიანი ხილის შიგთავსი კი არაბუნებრივად გლუვი, სწორი და პრიალაა, თითქოს მასზე დანით იდეალურად სწორი სარკე გამოჭრეს.
არაბუნებრივი შეფერილობა
ხელოვნურად გაზრდილ საზამთროს ხშირად აქვს ზედმეტად მუქი, მოიასანმნისფრო ან მკვეთრი ალისფერი ელფერი, რომელიც არ ჰგავს ხილის ჩვეულებრივ, ბუნებრივ წითელ შეფერილობას.
ქერქის ფერი და ყვითელი ლაქა
გარედან დაკვირვებისას მიაქციეთ ყურადღება გვერდზე არსებულ ყვითელ ლაქას, რომელიც საზამთროს მიწასთან შეხების ადგილას უჩნდება. ბუნებრივი პროდუქტის შემთხვევაში ეს ლაქა მკვეთრი ყვითელი ან ნარინჯისფერია, ხოლო ნიტრატებით გაჯერებულ საზამთროს ეს ადგილი ხშირად თეთრი ან მკრთალი მწვანე აქვს. გარდა ამისა, ნიტრატებიანი საზამთროს გარე ზოლები შეიძლება იყოს ბუნდოვანი, არამკაფიო და ერთმანეთში გადადღაბნილი.
წყლის მარტივი ტესტი სახლის პირობებში
თუ გარეგნულად მაინც გეპარებათ ეჭვი, შეგიძლიათ მარტივი ექსპერიმენტი ჩაატაროთ. ჩააგდეთ საზამთროს პატარა რბილობი სუფთა წყლით სავსე ჭიქაში. თუ წყალი უბრალოდ ოდნავ აიმღვრა, საზამთრო უსაფრთხოა. მაგრამ, თუ წყალმა მომენტალურად მიიღო მკაფიო ვარდისფერი ან წითელი შეფერილობა, ეს ნიშნავს, რომ ხილი ქიმიური საღებავებითა და ნიტრატებით არის გაჯერებული და მისი ჭამა სახიფათოა.
როდესაც ბუნებრივად დამწიფებული საზამთროს ნაჭერს წყალში ათავსებთ, მისგან გამოიყოფა რბილობის პატარა ნაწილაკები, შაქარი და უჯრედის წვენი. ეს იწვევს წყლის ამღვრევას, მაგრამ არა მის მკვეთრ შეფერილობას. წყალი შეიძლება გახდეს მოვარდისფრო-მოწითალო ძალიან მსუბუქად, დიდ დროში და გადანაწილების შემდეგ, მაგრამ არა მომენტალურად.
თუ საზამთრო გაჯერებულია ქიმიური ნივთიერებებით, თუნდაც საღებავი არ ჰქონდეს დამატებული, წყალი მაინც შეიღებება 3-5 წუთში. ნიტრატები თავისთავად უფეროა. თუმცა, ისინი ცვლის ნაყოფის სტრუქტურას. ნიტრატებით გაჯერებული რბილობი ხდება უფრო ფხვიერი, უჯრედები - ადვილად დაზიანებადი და წყალში ადვილად ხსნადი. როდესაც ასეთი საზამთროს ნაჭერს წყალში ათავსებთ, რბილობიდან იწყება უჯრედის წვენის (რომელიც ბუნებრივად წითელია) და თავად ნიტრატების ინტენსიური გამოყოფა.
⭕ ასევე დაგაინტერესებთ:
⭕ჩეკების დაწვის რიტუალი ფინანსური ენერგიის დასაბრუნებლად - „ჩაატარეთ მხოლოდ ოთხშაბათს...“
🎥 „სანამ პატარას შევხვდები...“ - რა კადრებს გვიზიარებს ჯანეტ ქერდიყოშვილი
წყარო: mshoblebi.ge
