„თანამედროვე საზოგადოებას მატრიარქატზე უკიდურესად პრიმიტიული და დამახინჯებული წარმოდგენა აქვს. როდესაც ამ სიტყვას ვისმენთ, უმეტესობის გონებაში ავტომატურად იხატება ამორძალების ტომი, ან სარკისებური პატრიარქატი - სადაც ქალები ფიზიკურად და პოლიტიკურად ჩაგრავენ მამაკაცებს. ეს ისტორიული ილუზიაა.
სინამდვილეში, მატრიარქატი არ ყოფილა ძალაუფლებისთვის ბრძოლის ინსტრუმენტი. ის წარმოადგენდა კაცობრიობის სრულიად განსხვავებულ ენერგეტიკულ, ფსიქოლოგიურ და ფილოსოფიურ წყობას, რომლის დაკარგვასაც თანამედროვე ადამიანი დღემდე გაუცნობიერებლად გლოვობს“, - ამის შესახებ ასტროლოგი და ფსიქოლოგი რამაზ გიგაური სოციალურ ქსელში წერს:
„I. ისტორიული მირაჟი: ძალაუფლება ძალადობის გარეშე
მაქსიმ კოვალევსკის, ისევე როგორც იოჰან იაკობ ბახოფენის კვლევები გვიჩვენებს, რომ პრეისტორიულ ეპოქაში (გვიანდელი პალეოლითი და ნეოლითი) საზოგადოება მატრილინეარულ პრინციპზე იდგა, ანუ სისხლით ნათესაობა და იდენტობა მხოლოდ დედის ხაზით განისაზღვრებოდა.
ამ ეპოქაში ლიდერობა არ ემყარებოდა ტერიტორიების დაპყრობასა და ფიზიკურ დომინაციას. ადრეული აგრარული საზოგადოებების (მაგალითად, მინოსური კრეტა ან ჩათალ-ჰოიუქი) არქეოლოგიური ფენები სრულიად სხვა პრიორიტეტებს აჩვენებს: იქ ნაკლებად ვხვდებით უზარმაზარ თავდაცვით გალავნებსა და მეომრის კულტს. იარაღი არსებობდა, თუმცა ის უპირველესად გადარჩენისა და ნადირობის ინსტრუმენტი იყო და არა სხვების დასამონებელი მექანიზმი. ეს იყო სამყარო, სადაც საზოგადოების ღერძს არა ომი და ექსპანსია, არამედ მიწათმოქმედება, ვაჭრობა და შექმნა წარმოადგენდა.
რღვევის წერტილი: მატრიარქატის დასასრული არა ფიზიკურმა სისუსტემ, არამედ ეკონომიკურმა ევოლუციამ განაპირობა. როდესაც გაჩნდა კერძო საკუთრება და მიწათმოქმედებამ მამაკაცს სიმდიდრის დაგროვების საშუალება მისცა, გაჩნდა ახალი, ინსტინქტი - საკუთრების გადაცემა საკუთარი ბიოლოგიური მემკვიდრისთვის. ამან მოითხოვა ქალის რეპროდუქციული სისტემის ტოტალური კონტროლი. ისტორიულად, მონოგამია და მკაცრად განსაზღვრული ქორწინება დაიბადა არა როგორც მორალური არჩევანი, არამედ როგორც ეკონომიკური აუცილებლობა კაპიტალის დასაცავად.
II. უძველესი „დიდი დედა“: არა მზრუნველი, არამედ შეუბრალებელი ძალა
ყველაზე დიდი შეცდომა, რასაც მატრიარქატის კვლევისას ვუშვებთ, არის ანტიკური ქალ-ღვთაებების თანამედროვე, საყოფაცხოვრებო პრიზმაში გატარება. „დიდი დედა“ პრეისტორიული ადამიანისთვის არ იყო უბრალოდ თბილი, მზრუნველი ფიგურა, რომელიც მხოლოდ გამრავლებასა და კერაზე აგებდა პასუხს.
უძველესი ღვთაებები: კიბელე, იშთარი, ინანა, კალი - განასახიერებდნენ თავად ბუნების ბრმა, ქაოსურ, მაცოცხლებელ და ამავდროულად, დამანგრეველ ძალას. ეს არ იყო მართვა. პატრიარქატი მართავს (აწესებს კანონებს, იერარქიებს, საზღვრებს); მატრიარქატი კი უბრალოდ იყო, როგორც სიცოცხლისა და სიკვდილის ციკლი. დიდი დედა გაძლევდა სიცოცხლეს და ასევე განადგურებდა, რათა შენი სხეულით ახალი სიცოცხლე გამოეკვება. ეს იყო სამყარო, სადაც ადამიანი მბრძანებელი კი არა, ამ დიდი, ბუნების ციკლის, მექანიზმის პატარა უჯრედი გახლდათ.
III. მითოლოგიური გადატრიალება: მიწიდან ცისკენ
კაცობრიობა თავდაპირველად არა ცისკენ, არამედ მიწისკენ ლოცულობდა. ეს იყო მთვარის, ციკლურობისა და ინტუიციის ერა.
პატრიარქატმა ძველი წესრიგი სისხლით შეცვალა. მამრულმა ენერგიამ ფსიქოლოგიური პატრიციდი (მშობლის მკვლელობა) ჩაიდინა:
- ბაბილონური მარდუქი პირველყოფილ დედას, თიამათს კლავს და მისი სხეულისგან ახალ სამყაროს ქმნის;
ბერძნული აპოლონი კლავს მიწის შვილს, პითონს; - ზევსი ამხობს ტიტანებს და ძალაუფლება ოლიმპოზე, ცაში მიაქვს.
- ეს უბრალოდ ზღაპრები არ არის. ეს კაცობრიობის ცნობიერებაში გადატანილი ტრავმის - მზის კულტის (რაციოს) მიერ მთვარის არქეტიპის (ინტუიციის) დათრგუნვა-ჩახშობის სიმბოლური ჩანაწერია.
IV. ქართული „ადგილის დედა“: სივრცის ეზოტერული მცველი
მატრიარქატის ენერგეტიკული არსი ქართულმა ეზოთერულ-რელიგიურმა ტრადიციამ „ადგილის დედის“ სახით შემოინახა.
თანამედროვე ადამიანს უჭირს ამის გააზრება, მაგრამ ქართულ მითოლოგიაში „ადგილის დედა“ არ არის მმართველი, რომელიც სანაცვლოდ მონობას ითხოვს. ის კონკრეტული სივრცის (მთის, ტყის, სოფლის, ხევის) ენერგეტიკული მატრიცა და ღვთიური მცველია. შენ არ გევალება მას დაემორჩილო ან არ გიჩნდება მოუთმენელი სურვილი, მის წინააღმდეგ აჯანყდე - შენ მხოლოდ შეგიძლია მასთან ჰარმონიაში (სიმბიოზში) შეხვიდე.
თუ ადამიანი არღვევს ბუნების კანონებს, ბილწავს სივრცეს ან გარემოს უპატივცემულოდ ექცევა, ადგილის დედა მას არ სჯის ადამიანური (ასე ვთქვათ, იურიდიული) გაგებით - ის უბრალოდ ხსნის მას თავისი ენერგეტიკული ველიდან, რაც ადამიანისთვის ფიზიკური თუ მენტალური განადგურების ტოლფასია. ადამიანი კარგავს კავშირს თავის ღვთიურ საწყისთან. ეს არის მატრიარქატის უმაღლესი ფილოსოფია: ისეფუძნება არა ძალადობას, არამედ სასიცოცხლო ენერგიის მართვასა და თანაბრად გადანაწილებას.
V. ფილოსოფიური რღვევა: ინტეგრაცია კონტროლის წინააღმდეგ
ბუნებრივია, ამ ისტორიულ-მითოლოგიურმა ცვლამ რადიკალურად შეცვალა ადამიანის ფილოსოფია.
მატრიარქატის პარადიგმა: სამყაროსთან ჰარმონიული შერწყმა. ადამიანი საკუთარ თავს ბუნების განუყოფელ ნაწილად აღიქვამდა. დაბადება, ზრდა და სიკვდილი აღიქმებოდა, როგორც ერთიანი, დაუსრულებელი ციკლი.
პატრიარქატის პარადიგმა: სამყაროს დამორჩილება. გაჩნდა იერარქია, მკაცრი კანონი, საზღვრები და ინდუსტრია. მამაკაცურმა ენერგიამ ბუნება აქცია უბრალო რესურსად, რომელსაც უნდა დაეუფლო და გამოიყენო. გაჩნდა მომხმარებლური დამოკიდებულება. ფსიქოლოგიურად, ადამიანმა სამყარო ორ მტრულ ბანაკად გაყო: „მე“ და „გარემო“. სწორედ აქედან იღებს სათავეს ეგოიზმის ის ფორმები, რომლებმაც დღევანდელ ცივილიზაციამდე მოგვიყვანა.
VI. ფსიქოლოგიური არქეტიპი: დათრგუნული ანიმა და უპირობო სიყვარულის შიმშილი
თუ კარლ გუსტავ იუნგის სიღრმისეულ ფსიქოლოგიას მივყვებით, მატრიარქატი არსად გამქრალა. ის უბრალოდ როგორც კოლექტიუური, ისე თითოეული ადამიანის პირად არაცნობიერში ჩაიძირა.
თანამედროვე, ნევროზული და სტრესით გადადგურებული საზოგადოება ერთი მნიშვნელოვანი რამის ნაკლებობით იტანჯება - უპირობო მიღების არარსებობით.
მამის ფსიქოლოგიური მოდელი ეფუძნება პირობას: „შენ სიყვარული უნდა დაიმსახურო მიღწევებით, სტატუსით, ძალით, წარმატებითა და ფულით“.
დედის არქეტიპული მოდელი კი ეფუძნება უპირობობას: „შენ მიღებული ხარ უბრალოდ იმიტომ, რომ არსებობ“.
ადამიანი „მამის“ სამყაროში ცხოვრობს, სადაც საკუთარი არსებობის გამართლება ყოველდღიური ბრძოლით, შრომითა და კონკურენციით უწევს. სწორედ ამიტომ არის ის ასეთი დაღლილი და გამოფიტული. ადამიანს ქვეცნობიერად შია ის დაკარგული „დედა-ღმერთი“, რომელიც მას ყოველგვარი წინაპირობის გარეშე მიიღებს.
დასკვნა: სულიერი ალქიმია და შინაგან საწყისთან დაბრუნება
თანამედროვე რეალობაში წარსულში დაბრუნება და პრეისტორიული წყობის აღდგენა - უტოპიაა. თუმცა, კაცობრიობის (და თითოეული ჩვენგანის) სულიერი გადარჩენა სწორედ ამ დათრგუნული არქეტიპის გაცოცხლებას ითხოვს. ჩვენ არ გვჭირდება ლოკალური მატრიარქატის რესტავრაცია, ჩვენ გვჭირდება შინაგანი ალქიმია - ცივი, მბრძანებლური რაციოსა და უპირობო, მიმღები ინტუიციის შერწყმა.
სანამ თანამედროვე ადამიანი ბუნებასა და საკუთარ ქვეცნობიერს მტრად აღიქვამს რომელიც უნდა დაიმორჩილო, ის მუდმივ ომში იქნება. ნამდვილი სიმშვიდე და ინდივიდუაცია მხოლოდ მაშინ მიიღწევა, როდესაც ადამიანი შინაგან სიმშვიდეს მოიპოვებს და თავის დაკარგულ, ღვთიურ საწყისს - შინაგან „დიდ დედას“ შეურიგდება. ეს არ არის მარცხი ან უკან დახევა, ეს სრული პიროვნული გამთლიანების უმაღლესი წერტილია“, - წერს რამაზ გიგაური.
⭕ ასევე დაგაინტერესებთ:
⭕„გადახედავთ ურთიერთობებს სიყვარულში...“ - თამუნა იოსელიანის რეკომენდაციები
🎥 „ყოველთვის ვცდილობ, ორივეს ერთნაირად გავუნაწილო სიყვარული...“ - თამო ვაშალომიძე შვილებზე
⭕ხვიჩა კვარაცხელიამ სეზონის პირველი ამხანაგური მატჩი „მალიორკასთან“ გამართა
წყარო: www.patreon.com
