დღეს საზოგადოება ხშირად უხილავ, მაგრამ აგრესიულ სტანდარტებს აწესებს. თანამედროვე ტენდენციების ირიბი შეფასებები გვეუბნება, რომ „კარგმა დედამ და მამამ" სრულიად თავად უნდა გაზარდონ შვილები. თუ დედა დახმარებას ითხოვს, იყენებს ძიძის მომსახურებას ან ბავშვს ბებიასთან ტოვებს, სოციუმი მას ხშირად აიგივებს „ზარმაც“ ან „ნაკლებად მზრუნველ“ დედასთან.
ისტორიულად, ბავშვებს არასოდეს ზრდიდა მხოლოდ ერთი ადამიანი, ეს იყო თემის, დიდი ოჯახის ერთობლივი პასუხისმგებლობა.
თანამედროვე საზოგადოებამ კი ეს ბუნებრივი მხარდაჭერის ქსელი თითქოს დაშალა, მთელი ტვირთი მარტო მშობელს დააკისრა და დანაშაულის განცდაც გაუჩინა, თუ ის ამ ტვირთის გაყოფას ცდილობს.
🐣სურვილი, ყველაფერი საკუთარ მხრებზე იტვირთოთ, ხშირად მოდის სიყვარულიდან, „იდეალური მშობლის“ სტანდარტებიდან ან კონტროლის დაკარგვის შიშისგან. თუმცა, როდესაც ყოველგვარ მხარდაჭერაზე უარს ვამბობთ, პირისპირ ვრჩებით ემოციურ და ფიზიკურ გადაწვასთან. გადაღლილი და გამოფიტული მშობელი კი ვეღარ ახერხებს ბავშვთან იმ სითბოსა და სიმშვიდის გაზიარებას, რაც პატარას ყველაზე მეტად სჭირდება.
🐣„სხვა უფრო ხომ არ შეუყვარდება?“ მიჯაჭვულობა და შიშები: ერთ ერთი ყველაზე ღრმა და ხშირად უთქმელი შიშია ეჭვი: „თუ ბავშვის მოვლაში სხვაც ჩაერთვება, ნაკლებად ხომ არ ვეყვარები? სხვა ხომ არ გახდება მისთვის უფრო მნიშვნელოვანი?“ ფსიქოლოგიური თვალსაზრისით, ბავშვის გული უსასრულოა. თქვენ მისთვის ხართ პირველადი, ბაზისური უსაფრთხოების წყარო ადგილი, სადაც ის ყოველთვის ბრუნდება. ოჯახის წევრების, ბებია, ბაბუა თუ ძიძის მიმართ გაჩენილი სიყვარული თქვენს ადგილს კი არ იკავებს ან ანაცვლებს, არამედ ამდიდრებს ბავშვის ემოციურ სამყაროს. ბავშვს შეუძლია გულწრფელად უყვარდეს რამდენიმე ადამიანი ერთდროულად, თუმცა მშობლის უნიკალურ კავშირს ვერაფერი შეცვლის.
🐣არასრულყოფილი გარემო, როგორც სოციალური იმუნიტეტი: ხშირად გვეშინია, რომ დამხმარეს განსხვავებული მიდგომები ექნება და ბავშვზე „ნეგატიურ გავლენას“ მოახდენს. რეალურად, იდეალური და სტერილიზებული გარემო ბუნებაში არ არსებობს. თუ ბებიამ ბავშვს ცოტა მეტი ტკბილეული მისცა, ან დამხმარემ სხვაგვარი ტონით დაელაპარაკა, ეს ბავშვს ასწავლის ფრუსტრაციის ტოლერანტობასა და მოქნილობას. ის სწავლობს, რომ სამყაროში სხვადასხვა ხასიათისა და წესების მქონე ადამიანები არსებობენ. ეს ერთგვარი სოციალური იმუნიტეტია, რომელიც მას მომავალში ბაღში, სკოლასა და ზრდასრულ ცხოვრებაში ძალიან დაეხმარება.
🐣კომპრომისი და სანაცვლო სარგებელი: დახმარების მიღება ყოველთვის ითხოვს გარკვეულ მოქნილობას. მათაც, ვინც გვეხმარებათ, აქვთ თავისი ჩვევები და საზღვრები.
რისი გათვალისწინებაც ბუნებრივი პროცესია, საიდანაც ორივე მხარე იგებს:
✅მშობლის მოგება: თქვენ იბრუნებთ საკუთარ სივრცეს, პროფესიულ თუ პირად დროს და, რაც მთავარია მშვიდ ნერვულ სისტემას. დასვენებული მშობელი ბავშვს აძლევს ხარისხიან, ემოციურად სავსე ყურადღებას.
✅ბავშვის მოგება: ბავშვი იღებს ენერგიულ მშობელს და ხედავს, რომ სამყარო დიდია, უსაფრთხოა და მის გარშემო არსებობს საიმედო „საყრდენი ქსელი“.
🐣 სამწუხაროდ დახმარების მიღებას ნეგატიური მხარეებიც აქვს:
🚫საზღვრების დარღვევა და „უპატივცემულო“ რჩევები: ხშირად, როდესაც ახლობლები (განსაკუთრებით უფროსი თაობა) ეხმარება მშობელს, უჩნდებათ განცდა, რომ უფლება აქვთ ჩაერიონ აღზრდის ფუნდამენტურ საკითხებში, გააკრიტიკონ მშობლის მეთოდები ან თავს მოახვიონ მოძველებული წესები.
🚫ბავშვის დაბნეულობა (ორმაგი სტანდარტები): თუ დამხმარესა და მშობელს შორის არ არის შეთანხმებული საბაზისო წესები, ბავშვმა შეიძლება დაიწყოს მანიპულირება. მაგალითად, თუ დედა კრძალავს გარკვეულ ქცევას, ხოლო ბებია იმავე ქცევას ახალისებს, ბავშვისთვის ირღვევა ჩარჩოები და უსაფრთხოების განცდა.
🚫დაშორების და კონტროლის დაკარგვის შფოთვა: მშობლისთვის, რომელსაც აქვს მაღალი პასუხისმგებლობის გრძნობა, პროცესზე კონტროლის სხვებისთვის გადაბარებამ შეიძლება გამოიწვიოს დამატებითი შინაგანი შფოთვა და დანაშაულის განცდა („ხომ არ ვზარმაცობ?“, „ხომ სწორად მიხედავენ?“).
🚫არაპირდაპირი „ვალდებულების“ განცდა: უფასო დახმარების მიღებისას (მაგალითად, ოჯახის წევრებისგან) მშობელი ხშირად გრძნობს ემოციურ ვალს, რაც შემდგომში ართულებს საკუთარი საზღვრების მტკიცედ დაცვას.
🐣ამ რისკების თავიდან ასაცილებლად მთავარია წინასწარ, მშვიდად შეთანხმებული წესები და მკაფიო საზღვრები: დახმარება უნდა იყოს მშობლის დამხმარე ინსტრუმენტი და არა აღზრდის სადავეების სრული გადაცემა.
🐣დახმარების მიღება არ ნიშნავს სისუსტეს ან აღზრდის სადავეების ხელიდან გაშვებას, ეს არის სიყვარულით სავსე, გააზრებული ნაბიჯი საკუთარი და თქვენი შვილის ფსიქიკური ჯანმრთელობის დასაცავად.
ასევე დაგაინტერესებთ:
⭕„დაგჭირდებათ 7 ცალი დაფნის ფოთოლი და წითელი ძაფი...“ - მარტივი რიტუალი კეთილდღეობისა და ბარაქისთვის